Ondertekening Kustpact
Samen met DGRW en externe stakeholders

In december 2015 leidde een door de recreatiebranche voorgestelde en zeer gewenste aanpassing van het BARRO (die meer ontwikkeling op de kust zou toestaan) tot publieke commotie.

Lees verder

De coalitie ‘Bescherm de Kust’, waarin tientallen natuurorganisaties vertegenwoordigd waren, riep op om Baywatcher te worden. De minister van IenM reageerde door in 2016 kustprovincies en –gemeenten, de Waterschappen, drinkwaterbedrijven, de recreatiebranche en natuurorganisaties op te roepen gezamenlijk de waarden van de kust te bepalen. Afspraken hierover zijn vastgelegd in het Kustpact, dat op 21 februari 2017 door bijna 60 partijen is ondertekend.

‘Denk na over wat ons bindt’

‘In het Kustpact is de balans tussen benutten en beschermen van de Nederlandse kust nu voor iedereen geborgd. Er ligt dus een volwaardig Kustpact. Dat ging niet zonder slag of stoot. Zowel het ministerie als de betrokken kustgemeenten hebben veel lobbywerk gedaan. Heel ingewikkeld soms, door tegenstrijdige belangen. De gemeente Den Haag stond bijvoorbeeld, om strandhuisjes te kunnen exploiteren op Kijkduin, lijnrecht tegenover de provincie Zuid-Holland. En Natuurmonumenten vroeg om een juridisch kader dat kustbebouwing tegenhoudt. Hoe kom je tot gezamenlijke afspraken waarin iedereen zich kan vinden? Dat krijg je als ministerie alleen niet voor elkaar. IenM heeft hierin geen formele rol. Dus kozen we voor co-creatie met de partijen die erover gaan: natuur- en recreatieorganisaties, drinkwaterbedrijven, waterschappen, gemeenten en provincies. Beleidscollega’s van DGRW brachten stap voor stap partijen tot elkaar. Door goed te luisteren en ieder accent – hoe klein ook – bespreekbaar te maken. DCO dacht mee in het proces, nam het voortouw bij het opstellen van een gezamenlijke kernboodschap en organiseerde een ‘samen blij’ feestje rondom de ondertekening zelf. Dat deze co-creatie vruchten afwierp en in februari 2017 leidde tot een Kustpact, is vooral te danken aan de gedeelde mindset: we denken na over wat ons bindt, niet over wat ons verdeelt.’

Marianne de Jonge
sr. communicatieadviseur DCO

‘Een pact smeed je niet zomaar’

‘Het was januari 2016 en de minister kondigde een Kustpact aan. Daar lag dan de stip op de horizon. Betrokken partijen kwamen in eerste instantie snel en over de hele breedte van kustthema’s bij elkaar. Ook de eerste inventarisaties van de waarden van de kust en de instrumenten om met die waarden om te gaan, verliepen rap. Maar een pact smeed je niet zomaar, dus er lagen ook wat hobbels in het verschiet… Een beetje pact sluit je met alle partijen die ertoe doen. En voor de kust zijn dat er nogal wat. De sectoren ‘recreatie’ en ‘natuur’ lijken strijdige belangen te dienen, maar eigenlijk hebben zij een gezamenlijk doel. De kust brengt niet alleen de veiligheid, het is een van de meest waardevolle en openbare ruimten van Nederland en een toplocatie voor de ‘gastvrijheidseconomie’. En juist voor die kwaliteit is zorgvuldig beleid en samenhang nodig. Richting het Kustpact is dus vooral gewerkt aan onderling vertrouwen. Even was er een bang moment toen een eerste concept van het pact toch niet rijp bleek voor ondertekening. Vooral de recreatiesector mistte de balans in de kwaliteiten van de kust. DCO zorgde in de laatste fase voor korte lijnen, zodat we met regelmatige updates toch naar een stevig Kustpact toewerkten. En we hebben de klus geklaard. Of beter: de partijen hebben de klus geklaard. Het ministerie bood de partners ruimte om samen in het gat te duiken dat er blijkbaar nog in het conceptpact zat. En zo lag er eind februari 2017 een pact waarin alle partijen wilden deelnemen. Heel belangrijk. Partijen kunnen elkaar nu aanspreken op een ‘sterke, veilige en aantrekkelijke’ kust.’

Henk van den Burg
Beleidsadviseur Kustpact-DGRW

‘Mensen houden van de kust zoals die is’

‘Onze unieke, weidse 353 kilometer lange Noordzeekust is voor ons land ‘een kip met gouden eieren’. Daar moeten en willen we heel zorgvuldig mee omgaan. Dat die prachtige Nederlandse kust er over 25 jaar nog steeds zo uitziet, is te danken aan het Kustpact. Hierin hebben we samen, van natuurorganisaties en recreatieondernemers tot gemeenten en provincies, afspraken gemaakt over grenzen aan nieuwe recreatieve bebouwing op het strand en in de duinen. Het was niet eenvoudig om met zo veel verschillende partijen op één lijn te komen. DCO heeft hieraan zeker bijgedragen door, met goed gevoel voor de omgeving en de dynamiek tussen al die partijen, voldoende ruimte te bieden voor overleg en vrije gedachtenwisseling. Een resultaat dat we niet hadden kunnen voorzien, toen we eind 2015 samen met vijf andere natuur- en milieuorganisaties (Natuur en Milieufederatie Zuid-Holland, de Zeeuwse Milieufederatie, Het Zeeuwse Landschap, Zuid-Hollands Landschap en Stichting Duinbehoud) de campagne ‘Bescherm de kust’ startte. Ruim 105.000 kustbeschermers zetten hun handtekening voor een betere bescherming van de kust. Waarmee de opdracht van onze achterban helder was: mensen houden van de kust zoals die is: de leegte, de natuur en voor iedereen toegankelijk. Dat moet zo blijven. Met onze handtekening, en die van alle andere betrokken partijen onder het Kustpact, blijven we ons hiervoor inzetten!’

Bjorn van den Boom
Natuurmonumenten

DCO inzet

DCO is vanaf het begin intensief betrokken geweest vanwege de publieke commotie en aanhoudende media-aandacht. Inzet van DCO behelste onder andere:

  • adviseren van de beleidsafdeling over beeldvorming en reputatie;
  • het maken van communicatieve keuzes hierin;
  • het afstemmen van woordvoeringslijnen met de partners uit het Kustpact;
  • advies over de media-aanpak en monitoring van media;
  • organiseren van een strategische kernboodschapsessie;
  • regisseren van de ondertekening van het Kustpact (feb. 2017).

Communicatie-resultaat

Investeren in een zorgvuldig, gestructureerd samenwerkingsproces heeft ervoor gezorgd dat de partijen vanuit gedeelde basiswaarden niet meer tegen elkaar in gingen communiceren, maar naar elkaar toe. Herstel van wederzijds vertrouwen, ieder vanuit eigen belangen en bevoegdheden, via een gezamenlijke basis. Een gezamenlijk persbericht was een jaar eerder ondenkbaar geweest. Sinds de ondertekening zijn de banden verder aangehaald, resulterend in de wens een gezamenlijke communicatiestrategie op te stellen. Het gezamenlijk formuleren van een strategische kernboodschap was hiervoor de eerste stap.

In 2018 naar BZK

Het Kustpact is per 26 oktober 2017 overgegaan naar het ministerie van BZK. Afgesproken is dat IenW ondersteunende diensten blijft leveren, totdat BZK in staat is deze zelf over te nemen. Dit geldt ook voor communicatie. De inzet van DCO is waar nodig beschikbaar, maar heeft in 2018 geen prioriteit.

‘DCO bood voldoende ruimte voor overleg en vrije ge­dacht­en­wisseling’
X
Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat